Saturday, February 7, 2015

บทบาทของวัดและชุมชนไทใหญ่ในเมืองเชียงตุงอัตลักษณ์ของชนชาติไทในอนุภูมิภาคลุ่มน้ำโขง


เชียงรายและเชียงตุงมีความคล้ายคลึงกันในหลายด้าน ไม่ว่าจะเป็นด้านทำเลที่ตั้งในการสร้างเมือง ความหลากหลายทางชนชาติด้วยทั้งสองเมืองเป็นที่อยู่อาศัยของหลายชนเผ่า และมีวิถีชีวิตที่คล้ายคลึงกัน เช่น การมีพุทธศาสนาและวัดเป็นศูนย์กลางทางด้านจิตใจ จิตวิญญาณ และพิธีกรรม ดังจะเห็นหลักฐานจากรายงานวิจัยเรื่องวัดและชุมชนไทใหญ่ในเมืองเชียงตุง โดย รักฎา เมธีโภคพงษ์ ร.ม. (การเมืองและการปกครอง) หลักสูตรสหวิทยาการสังคมคณะมนนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่ ซึ่งได้ลงพื้นที่เก็บศึกษาและเก็บข้อมูลงานวิจัยเชิงคุณภาพ โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาประวัติศาสตร์และความสัมพันธ์ของวัดและชุมชนชาวไทใหญ่ กับไทเขินในเมืองเชียงตุงปฏิสัมพันธ์กับโครงสร้างทางสังคมไทใหญ่กับไทเขินเมืองเชียงตุง อันจะนำไปสู่การอยู่ร่วมกันบนพื้นฐานความหลากหลายทางวัฒนธรรมอนุภูมิภาคลุ่มน้ำโขง

และผลการวิจัยสรุปได้ว่า ชาวไทใหญ่ที่เข้ามาอาศัยในเมืองเชียงตุง เป็นผู้ที่อพยพ โยกย้ายถิ่นฐานเกิดจากความสัมพันธ์ทางปกครองในยุคจารีต และภายหลังจากสิ้นสุดยุคอาณานิคม พม่าและรัฐฉานต้องเผชิญกับภัยสงครามโลกครั้งที่ 2 และผลของสงครามกลางเมือง ทา ให้ผู้คนกระจัดกระจายออกไปหลายพื้นที่โดยเฉพาะกลุ่มไทใหญ่ ซึ่งบางส่วนเดินทางเข้าสู่ประเทศไทย และอีกส่วนหนึ่งได้เข้ามาตั้งถิ่นฐานในเมืองเชียงตุง เพราะเชียงตุงมีความสงบมากกว่าเมืองอื่นๆ ในรัฐฉาน ชาวไทใหญ่และชาวไทเขินได้อยู่อาศัยร่วมกันจากสังคมในหมู่บ้านเล็กๆ รอบๆ เมืองเชียงตุง โดยแต่ละหมู่บ้านมีวัดเป็นแกนกลางของสังคม จนกลายเป็นสังคมระดับตำบล

โครงสร้างทางสังคมใหญ่ในเมืองเชียงตุง ไม่เด่นชัดมากนักหากเปรียบเทียบกับกลุ่มไทเขิน เพราะรัฐบาลไม่อนุญาตให้ดาเนินกิจกรรมใดๆ นอกจากศาสนกิจ แกนนาทางสังคมจึงอยู่ในรูปสถาบันสงฆ์คณะกรรมการวัด และกลุ่มผู้อาวุโสในหมู่บ้าน ซึ่งมีบทบาททางสังคมระดับหมู่บ้าน และเป็นผู้นำในการประกอบพิธีกรรม วัฒนธรรมชุมชนไทใหญ่ มีพิธีกรรมทางพุทธศาสนาเป็นเครื่องมือในการปฏิสัมพันธ์ซึ่งกันและกัน โดยมีความเชื่อ ความศรัทธาด้านพุทธศาสนา และมีวัดเป็นสถานที่ประกอบพิธีกรรม โดยเฉพาะพิธีกรรมการบวชส่างลองซึ่งเป็นพิธีกรรมที่ยิ่งใหญ่ และถือว่าเป็นกุศลอันแรงกล้า เป็นสื่อกลางของการสื่อสาร ความสัมพันธ์ของคนในสังคม นอกจากนี้ยังเป็นกระบวนการขัดเกลาทางสังคมตลอดจนเป็นการสืบทอดอัตลักษณ์ทางสังคมไทใหญ่มิให้ถูกกลืนไปท่ามกลางการเปลี่ยนแปลงทางการเมือง การปกครอง และสังคมวัฒนธรรมสมัยใหม่

อ่านผลการวิจัยฉบับเต็มได้ที่ http://www.research.cmru.ac.th/2014/ris/resout/arc/NRCT-3-HUSO-3-53.pdf

เช่ารถตู้เชียงราย,ทัวร์สิบสองปันนา,ทัวร์เชียงตุง-เมืองลา,ทัวร์หลวงพระบาง
ทีมงานไอเชียงราย คนท้องถิ่นเชียงราย สุภาพ ใจบริการเกินร้อย :: บริษัท ไอเชียงราย จำกัด :: เลข ที่ 185/8 หมู่ 4 ต. ริมกก อ.เมือง จ.เชียงราย 57100 สายด่วนจองทัวร์ (หนุ่ย) 081-8854644 (ใบอนุญาตนำเที่ยวในและต่างประเทศเลขที่ 21-00512) แฟกซ์: 053-152141 อีเมล์: booking@ichiangrai.com เวบไซต์: http://www.ichiangrai.co.th